درخت پسته اهلي ( Pistacia Vera ) متعلق به تيره ( Anacardiaceae )

است . جنس Pistacia داراي 11 گونه است .

 

درخت پسته داراي برگهاي مركب شانه اي بوده و

درخت پسته دو پايه است و براي توليد ميوه به وجود هردو درخت نر و ماده نياز است .

 گلهاي درخت پسته فاقد گلبرگ و غده هاي شهد ساز بوده و زنبورهاي عسل را به

خود جلب نمي كنند و گرده گل توسط باد پراكنده مي شود .

 

درخت پسته برگ ريز

بوده ، د رپائيز خزان نموده و زمستان را در خواب مي گذراند . ريشه زائي درخت پسته

 محوري و عمودي بوده و قدرت توليد ريشه فرعي در درخت پسته ضعيف است .

مرحله نونهالي درخت پسته طولاني بوده و تاقبل از پنج سالگي درختان ميوه كمي

توليد مي كنند و از 10 تا 12 سالگي باردهي كامل و اقتصادي درخت آغاز مي شود .

 

مهمترين گونه هاي جنس Pistacia عبارتند از : P.Vera يا پسته معمولي ،  ،

P.mutica يا بنه ، . Pمهمترين ارقام پسته در ايران عبارتند از : اوحدي ، كله قوچي ،

اكبري ، احمد آقائي ، ممتاز ، بادامي زرند ، شاه پسند ، سفيد پسته نوق ، خنجري

دامغان و قزويني . نياز سرمايي درخت پسته از 600 ساعت با دماي كمتر از 7 درجه

 سانتي گراد براي رقم كله قوچي تا 1200 ساعت با دماي كمتر از 7 درجه سانتي

 گراد براي رقم اكبري متفاوت بوده و مقدار آن بطور متوسط 1000 ساعت زير 7 درجه

 سانتي گراد در نظر گرفته مي شود . عدم تامين سرماي مورد نياز درخت پسته

موجب تاخير در گلدهي ، گلدهي نامنظم ، كاهش تعداد برگچه هاي برگ ، توليد

برگهاي غير طبيعي و ساده و ... مي شود .

 

 

كشت و پرورش پسته از عرض 27 درجه

 شمالي تا عرض 42 درجه شمالي انجام مي شود . اغلب درختان پسته در ارتفاع

2000-900 متري از سطح دريا قرار گرفته اند . درخت پسته قادر به تحمل دماي 45

درجه سانتي گراد در تابستان و دماي 20- درجه سانتي گراد در زمستان مي باشد .

براي داشتن حداكثر محصول ميزان حداكثر رطوبت نسبي بايستي كمتر از 35% باشد

                                      

نام پسته

به گفته (برتولد لوفر) ایران شناس امریکایی که کتابی درباره ایران در سال 1926

 منتشر کرده است پسته از ادوار باستان در ایران حایز اهمیت بوده و لفظ پسته در

زبان های یونانی , لاتین و سایر زبان های اروپایی از نام پسته ایرانی گرفته شده

است. نام این درخت در پارسی قدیم پیستاکا و در پارسی میانه یا پهلوی پیستاک

بوده است. و در پارسی امروز پسته تلفظ می شود.

 


سطح زير کشت پسته

در حال حاضر سطح زير کشت پسته ايران بيش از 360000 هکتار مي باشد که
 
استان کرمان با مجموع بيش از 270000 هکتار باغ هاي بارور وغيربارور 77 درصد
 
محصول کل کشور را توليد و به عنوان مهمترين منطفه پسته کاري ايران ودنيا محسوب
 
 مي شود. ضمناً ساير استانهاي پسته خيز عبارتند
 
از:يزد.خراسان.فارس.سمنان.سيستان وبلوچستان.قزوين.مرکزي.اصفهان و قم مي
 
 باشند که بيش از 90000 هکتار سطح زير کشت باقيمانده را به خود اختصاص مي
 
دهند

 

خاک مطلوب پسته

بهترین خاکها برای کاشت درخت پسته خاکهای لیمونی سبک یعنی شن و رس

 می‌باشد. در اراضی سبک مصرف کود برای برداشت رضایت بخش است ولی در

اراضی رسی سنگین که رطوبت را به مقدار زیاد و برای مدتی طولاتی در خود نگاه

می‌دارد کاشت این گیاه نتیجه رضایت بخشی نمی‌دهد و مقدار محصول چندان قابل

 توجه نخواهد بود. درخت پسته تا اندازه‌ای تحمل شوری خاک را می‌کند


 صمغ پسته، عصاره‌ای خواب‌آور و ضد اضطراب

 نتایج یک پژوهش در فاز حیوانی نشان داد: عصاره هیدروالكلی صمغ پسته بر تسهیل

 روند خواب‌آوری، اثر ضد اضطرابی و شل کنندگی عضلانی تاثیر مثبت دارد.

به گزارش ایسنا،حسین حسین‌زاده، استاد فارماکودینامی و سم‌شناسی مرکز

تحقیقات علوم دارویی و دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، در

 پژوهشی اثرات تزریق داخل صفاقی عصاره هیدروالكلی صمغ پسته بر شلی

 عضلانی، خواب و اضطراب بر روی موش سوری را مورد بررسی قرار داده است.

در این پژوهش اثر صمغ پسته بر تعادل حركتی و شل كنندگی عضلانی به دو روش

 میله چرخان و بارفیكس،30 و 60 دقیقه پس از تزریق مواد بررسی شد. در آزمون

 خواب‌آوری، زمان شروع به خواب رفتن و مدت زمان در خواب بودن 30 دقیقه پس از

 تزریق عصاره‌ها و مواد به روش القاء خواب با تزریق پنتوباربیتال انجام شد. رفتارهای

حركتی موش‌ها با آزمون جعبه باز و اثر ضد اضطرابی به روش ماز به علاوه‌ای، 30

دقیقه پس از تزریق بررسی شد.

یافته‌ها نشان می‌دهد كه صمغ پسته در دوزهای 11 و 5/0- 25/0 گرم بر كیلوگرم به

 طور معنی داری اثرات خواب آوری(افزایش طی خواب در تمام دوزها و كاهش زمان

 شروع به خواب رفتن در دوز 1 گرم بر كیلوگرم)، اثر ضد اضطرابی در آزمون ماز به

علاوه، شل كنندگی عضلانی(در آزمون بارفیكس و با دوز 1 گرم بر كیلوگرم) و كاهش

 فعالیت حركتی با تمام دوزها داشته است.

نتایج این تحقیق حاکی از آن است كه عصاره هیدروالكلی صمغ پسته تاثیر مناسبی

 بر تسهیل روند خواب‌آوری، اثر ضداضطرابی و شلی عضلانی دارد كه ممكن است این

 تركیب در كاهش اختلالات انقباضی عضلات، بی‌خوابی و اضطراب مؤثر باشد.

گونه های پسته

امروزه گونه های متنوعی از پسته در جهان کشت می شود. از گونه های

 جنس (Pistacia تنها)، (vera.P پسته اهلی)، (khinjuk.P چاتلانقوش،

 کسور، گلخونک یا خنجک) و ( mutic.P بنه) در ایران تولید می شود.

 چاتلانقوش و بنه پایه های مناسبی برای پیوند درختان پسته اهلی به شمار می روند.

Vera.P در بین گونه های فوق تنها درختی است که به صورت اهلی درآمده

 و نوع وحشی آن نیز در جنگلهای سرخس واقع در منطقه مرزی شمال

 شرقی کشور یافت می شود.

 

گیاه‌شناسی پسته

درخت پسته از 9- 7 سالگی به بار می‌نشیند و می تواند دمای 45 درجه
 
 بالای صفر و 25 درجه زیرصفر را تحمل کند. این گیاه در برابر خشکی و کم
 
 آبی مقاوم نیز است. از میان گونه‌های مختلف پسته، تنها گونه‌های پسته
 
 اهلی، چاتلانقوش، گلخونک و بنه در ایران تولید می‌شود و مناطق اصلی
 
 کشت پسته در دامغان، کرمان، آذربایجان، قزوین، اردستان و رفسنجان متمرکز است

 

آب و هوای مطلوب پسته

درخت پسته به سرمای شدید زمستان و گرمای زیاد تابستان هر دو مقاوم

 است. درخت پسته با هوا و زمین مرطوب سازگاری ندارد. رطوبت زیاد در

 زمین باعث تولید بیماری صمغ و پوسیدگی یقه درخت می‌شود که به تدریج

 درخت را ضعیف و بالاخره خشک می‌کند. درخت پسته به کم آبی و خشکی

 مقاومت زیاد نشان می‌دهد بطوری که درختان کهن را می‌توان بدون آبیاری

 بر مدت خیلی طولانی          (شاید چند ده سال) زنده نگاه داشت.


بسته بندي و انبارداري  


محصول آماده جهت عرضه به بازار برحسب نياز در ظروف بزرگ ( گوني‍هاي

 كنفي60 كيلويي)يا ظروف كوچك ( نايلون، سلفون و قوطي كوچك 5000 –

50 گرمي) بسته بندي و به بازار عرضه شود. ظروف بسته‍بندي بايستي

 داراي برچسب حاوي اطلاعات نوع رقم، شكل ميوه، تعداد دانه در انس

 درصد ناخنداني و ... باشد.

محصول بسته ‍بندي شده در انبار مخصوص با دماي حدود 15-5 درجه

سانتي‍گراد و در شرايط رطوبت پايين با كف و ديواره هاي غير‍قابل نفوذ به

 حشرات نگهداري مي ‍شوند. وجود هواكش كنترل كننده هاي دما و رطوبت

در انبار از جمله استانداردهاي مناسب انبارداري هستند. بسته‍ بندي و وارد

 كردن محصول به انبار در ساعات خنك شبانه روز ( اواخر شب يا صبح زود)

باعث كاهش دماي محصول و افزايش مدت نگهداري آن مي ‍شود. قراردادن

 پالت‍هاي چوبي يا فلزي در كف انبار ضروري است تا از آلودگي احتمالي

 محصول و انتقال رطوبت كف انبار به آن جلوگيري شود

.

 

مصرف مغز سبز پسته برای مبتلایان به چربی خون، بجای مغز معمولی

 پسته توصیه میشود

کود

درخت پسته احتیاج به کود فراوان دارد و کود دامی به تنهایی نمی‌تواند رفع

 احتیاجات درخت پسته را از حیث مواد غذایی برای محصول زیاد بکند. لذا باید

 علاوه بر کود دامی از کودهای شیمیایی نیز استفاده کرد. کود دامی را پاییز

 به درخت می‌دهند و کود شیمیایی را در دو دفعه یکی در اسفند ماه و

 دیگری در خرداد ماه با خاک مخلوط می‌کنند

 

فواید پسته

پسته، دانه میوه از درخت پسته است. درخت پسته اولین بار در ترکیه و ایران

 یافت شد. در آن زمان، پسته غذای اشراف بود. در سال های بعد، فقط در

 جشن ها و مهمانی ها مصرف می شد. بعدها در انواع دسرها، شیرینی ها،

 بستنی و حتی به عنوان اشتها آور خورده می شد. این دانه، به خاطر

شکلش به نام "آجیل خندان" معروف شد. پسته به عنوان یک ماده غذایی

گیاهی و نیرو بخش و درمان کننده بسیاری از بیماری ها مورد استفاده قرار

 

 می گیرد.

 


هر دانه پسته 8 کالری انرژی دارد.

تاریخچه پسته

از دیرباز در نقاط مختلف ایران کشت می شده است و جنگلهای وحشی

 پسته در ناحیه شمال شرق ایران به ویژه مرز افغانستان و ترکمنستان وجود

 دارد و گمان می رود که درخت پسته حدود 4-3 هزار سال قبل در ایران

اهلی شده و مورد کشت و کار قرار گرفته است. در این نوشتار سعی شده

به طور خلاصه و مفید، مطالب کاربردی به زبان ساده بیان شود. امید است

 روزنه ای برای تأمین نیاز کشاورزان باشد

افات پسته

افلاتوکسین زنجرک پسته ایدیو سروس ستالی (آفت شیره) افلاتوکسین

زهرابه‌ای است که بوسیله گروهی از قارچها (اسپرژیلوس) که جزِء کپک‌ها

هستند ترشح می‌شود. این قارچها با تغذیه از مواد غذایی زهرابه تولید کرده

 وآنرا داخل و یا روی مواد غذایی به جا می‌گذارند.این قارچ در شرایط حرارت

 ورطوبت مناسب بر روی میزبان (پسته) شروع به رشد کرده وتولید زهرابه

 کرده که به انسان و دام ضرر فراوان می‌رساند. پسیل پسته که به شیره

 خشک معروف است شپشک واوی پسته لارو برگ خوار پسته کرم ریشه

 پسته سرشانه خوار پسته, زنبورهای مغز خوار پسته

پسته وسلامتی

 
مطالب علمی و مفید و دلالیل اینکه پسته برای سلامتی انسان ها به
 
 خصوص جوا نان بسیار مفید می باشد

کاشت نهال پسته

روش های مختلف کاشت نهال پسته شامل کاشت در زمین اصلی . کاشت

 در خزانه .  کاشت در كيسه‌هاي پلاستيكي و غیره به طور کامل توضیح داده

 شده است.